Wie heeft er nog een sleutel van je bedrijf?

Denk even terug aan de dag dat je de sleutels van je gebouw uitdeelde. Je weet waarschijnlijk vrij precies wie er een heeft. De poetsdienst, de boekhouder misschien, die ene leverancier die vroeg binnen moet. En als iemand vertrekt, vraag je de sleutel terug.

Stel jezelf nu dezelfde vraag over je netwerk. Wie kan er vandaag, van thuis of van op een hotelkamer, inloggen op je bedrijf? Weinig zaakvoerders kunnen dat lijstje meteen opsommen. En precies daar zitten aanvallers dit najaar.

De voordeur heet firewall

Bijna elke kmo heeft een firewall. Dat kastje in de serverkast houdt ongewenst verkeer buiten en laat via VPN je eigen mensen binnen. Elk VPN account is dus een sleutel. Voor je medewerkers, maar vaak ook voor een externe boekhouder, de leverancier van een machine of de installateur die er jaren geleden iets kwam instellen.

Zo'n sleutel slijt niet en vervalt niet vanzelf. Een account dat jaren geleden voor een project werd aangemaakt, kan vandaag nog altijd werken.

Inbreken is niet meer nodig

Op 6 oktober waarschuwden de Amerikaanse FBI en Secret Service voor een campagne die al sinds juni loopt tegen firewalls en VPN toegangen van Fortinet, een van de bekendste merken. Onderzoekers vonden werkende inloggegevens van meer dan 86.000 toestellen, verspreid over 194 landen.

Wat opvalt, is hoe weinig hacking eraan te pas komt. De aanvallers proberen wachtwoorden die al ergens gelekt zijn, of raden zwakke wachtwoorden, tot er een past. Eenmaal binnen maken ze een eigen beheerdersaccount aan met een naam die er onschuldig uitziet, zoals support. Daarna kijken ze rustig rond in het netwerk. In een aantal gevallen eindigde dat met ransomware.

Eind oktober kwam er nog een golf bij: een ransomwaregroep die systematisch VPN toegangen afloopt met gestolen wachtwoorden.

Ook in België

Dit speelt niet alleen in Amerika. Het Centrum voor Cybersecurity België kreeg tussen 1 januari en 28 september 588 meldingen van incidenten, bijna evenveel als in heel 2025. De grootste groep, 156 meldingen, ging over overgenomen accounts. Iemand die inlogde met een sleutel die niet van hem was.

Het merk van je firewall doet er hierbij weinig toe. Wat telt, is hoeveel sleutels er rondgaan en of je merkt wanneer er eentje door de verkeerde persoon gebruikt wordt.

Drie dingen die je deze week zelf kan doen

Je hoeft hiervoor geen technicus te zijn. Het zijn vragen die je als zaakvoerder mag stellen, aan je eigen mensen of aan wie je IT beheert.

1. Vraag de lijst op. Wie kan er van buitenaf inloggen? VPN accounts, remote desktop, het beheerscherm van de firewall, toegang voor leveranciers. Alles wat niemand nog gebruikt, gaat eruit. Ook het account van de medewerker die vorig jaar vertrok.

2. Eén wachtwoord is geen slot. Elke toegang van buitenaf hoort een tweede stap te hebben, zoals een code of een bevestiging op je gsm. Geen uitzondering voor de leverancier omdat dat lastig is. Net die accounts worden het minst bekeken.

3. Hou de beheerdeur dicht en kijk wie er nieuw is. Het beheerscherm van je firewall hoort niet open te staan op internet. Vraag ook of er recent beheerders bijgekomen zijn die niemand kent, en wie de updates installeert. Morgen, op 10 november, maakt Fortinet de details van nieuwe firewallupdates bekend, dezelfde dag als de maandelijkse updates van Microsoft. Spreek nu af wie dat opvolgt, en tegen wanneer.

De vraag die blijft hangen

Niemand zet bewust een deur open. Accounts blijven staan omdat niemand ze opruimt, en zo gaat dat nu eenmaal als een bedrijf groeit. Dat is geen schuldvraag.

Maar de vraag van het begin blijft een goede: wie heeft er nog een sleutel? Heb je het antwoord binnen een week op papier, dan is de makkelijkste weg naar binnen al een stuk smaller.

Wil je dit soort stukken in je mailbox? Schrijf je onderaan deze pagina in op onze nieuwsbrief. En lees je graag verder, dan is Wat gebeurt er echt als iemand op een foute link klikt? een goede volgende stap.